Kontrola trzeźwości pracowników jest jednym z elementów zarządzania bezpieczeństwem w przedsiębiorstwach, w których nawet chwilowe obniżenie koncentracji może doprowadzić do wypadku, uszkodzenia mienia lub przerwania pracy całego zespołu. Dotyczy to szczególnie zakładów produkcyjnych, firm budowlanych, kopalń, magazynów, centrów logistycznych, przedsiębiorstw transportowych oraz instytucji odpowiedzialnych za bezpieczeństwo innych osób.

W takich warunkach alkomat nie jest urządzeniem wykorzystywanym okazjonalnie ani gadżetem służącym do orientacyjnego sprawdzania trzeźwości. Staje się profesjonalnym narzędziem pracy działów BHP i HR, kadry kierowniczej, pracowników ochrony oraz osób odpowiedzialnych za dopuszczanie zespołu do wykonywania obowiązków.

NAM-C20 odpowiada na dwa najważniejsze wymagania firm: umożliwia szybkie przeprowadzenie badań przesiewowych dużej grupy osób, a następnie wykonanie dokładniejszego pomiaru ustnikowego przy użyciu tego samego urządzenia.

Dlaczego rodzaj czujnika w alkomacie ma znaczenie?

Wybór alkomatu do zastosowań profesjonalnych nie powinien opierać się wyłącznie na cenie urządzenia lub deklarowanej szybkości pomiaru. Jedną z najważniejszych różnic pomiędzy poszczególnymi modelami jest zastosowana technologia sensora.

Czujniki półprzewodnikowe reagują na zmianę właściwości elektrycznych elementu pomiarowego pod wpływem obecności określonych substancji w próbce powietrza. Ze względu na swoją konstrukcję mogą być bardziej podatne na wpływ innych lotnych związków oraz szybciej tracić stabilność ustawień. Czujnik elektrochemiczny wykorzystuje natomiast reakcję utleniania alkoholu na elektrodzie katalitycznej, najczęściej zawierające platynę. Powstający w wyniku reakcji prąd jest proporcjonalny do stężenia alkoholu w próbce. Technologia ta jest ceniona przede wszystkim za większą selektywność, powtarzalność i stabilność wskazań.

NAM-C20 został wyposażony w platynowy czujnik elektrochemiczny. Zakres wskazań urządzenia wynosi od 0,00 do 6,00‰, a deklarowana dokładność pomiaru to ±0,005% proporcjonalnie do wartości wskazania. Zachowanie parametrów pomiarowych wymaga jednak regularnej obsługi serwisowej. Zgodnie z warunkami przedstawionymi przez FITalco kalibrację urządzenia należy wykonywać co najmniej raz na sześć miesięcy.

Dwa tryby kontroli w jednym miejscu

Najważniejszą cechą NAM-C20 jest możliwość wykonywania dwóch rodzajów pomiarów. Pozwala to przeprowadzić cały proces kontroli przy użyciu jednego alkomatu, bez konieczności zakupu osobnego urządzenia przesiewowego i osobnego testera do dokładniejszej weryfikacji wyniku.

• Szybkie badanie przesiewowe

W trybie przesiewowym pomiar wykonywany jest przy użyciu bezkontaktowego lejka. Nie ma konieczności każdorazowego zakładania indywidualnego ustnika, dzięki czemu można sprawnie kontrolować kolejne osoby wchodzące na teren zakładu lub rozpoczynające zmianę.

Celem tego etapu jest szybkie rozpoznanie, czy w wydychanym powietrzu może znajdować się alkohol. Rozwiązanie sprawdza się szczególnie tam, gdzie w krótkim czasie należy zweryfikować kilkudziesięciu lub nawet kilkuset pracowników, nie powodując przy tym długich kolejek przy bramie wejściowej.

• Pomiar ustnikowy z wynikiem liczbowym

Jeżeli badanie przesiewowe wskaże obecność alkoholu lub pojawią się wątpliwości dotyczące wyniku, operator może założyć jednorazowy ustnik i przeprowadzić dokładniejszy pomiar. Wynik zostaje wówczas przedstawiony w formie liczbowej.

• W praktyce oznacza to, że osoba odpowiedzialna za kontrolę nie musi przerywać procedury, szukać drugiego alkomatu ani przenosić pracownika do innego punktu pomiarowego. Badanie weryfikujące odbywa się przy użyciu tego samego urządzenia.

NAM-C20 ma pamięć umożliwiającą zapisanie do 20 000 pomiarów, kolorowy wyświetlacz oraz możliwość podłączenia do komputera za pomocą przewodu USB. Polskie menu i prosta obsługa ułatwiają przygotowanie osób odpowiedzialnych za prowadzenie kontroli.

Gotowość do pracy w około dwie sekundy

W przedsiębiorstwach prowadzących regularne kontrole trzeźwości znaczenie ma nie tylko dokładność, lecz również wydajność całego procesu. Każda dodatkowa minuta oczekiwania przy wejściu do zakładu, pomnożona przez liczbę pracowników, może prowadzić do opóźnienia rozpoczęcia zmiany.

NAM-C20 przygotowuje się do pracy w około dwie sekundy. Bezustnikowy tryb przesiewowy ogranicza również liczbę czynności, które operator musi wykonywać pomiędzy kolejnymi badaniami. Dzięki temu urządzenie może być wykorzystywane podczas cyklicznych kontroli prowadzonych przed rozpoczęciem pracy, a nie wyłącznie w sytuacjach, w których pojawiło się podejrzenie nietrzeźwości.

Kontrola trzeźwości pracowników a Kodeks pracy

Przepisy obowiązujące od 21 lutego 2023 roku pozwalają pracodawcy wprowadzić prewencyjną kontrolę trzeźwości, jeżeli jest ona niezbędna do zapewnienia ochrony życia i zdrowia pracowników lub innych osób albo ochrony mienia. Nie oznacza to jednak, że samo posiadanie alkomatu wystarcza do rozpoczęcia badań.

• Pracodawca powinien określić w układzie zbiorowym pracy, regulaminie pracy albo obwieszczeniu między innymi grupy pracowników objęte kontrolą, sposób jej przeprowadzania, rodzaj wykorzystywanego urządzenia, a także czas i częstotliwość badań. O wprowadzeniu kontroli pracownicy muszą zostać poinformowani co najmniej dwa tygodnie przed jej rozpoczęciem. Badanie powinno być prowadzone z poszanowaniem godności i dóbr osobistych pracownika.
• Kodeks pracy wskazuje również, że kontrola wykonywana samodzielnie przez pracodawcę powinna być przeprowadzana przy użyciu urządzenia posiadającego ważny dokument potwierdzający jego kalibrację lub wzorcowanie. Jeżeli wynik wykaże stan po użyciu alkoholu albo stan nietrzeźwości, pracodawca nie dopuszcza pracownika do pracy. Na żądanie pracownika lub pracodawcy badanie może następnie przeprowadzić uprawniony organ powołany do ochrony porządku publicznego.

Czy wynik z NAM-C20 może być wykorzystany jako dowód?

Wynik pomiaru wykonanego przez pracodawcę może stanowić element dokumentacji zdarzenia oraz materiału wykorzystywanego w postępowaniu dyscyplinarnym lub sądowym. Kluczowe znaczenie ma jednak nie tylko samo urządzenie, ale również ważność dokumentu potwierdzającego kalibrację albo wzorcowanie, prawidłowo wdrożona procedura wewnętrzna oraz właściwe dokumentowanie czasu, miejsca i okoliczności badania.

Kodeks pracy wprost przewiduje sytuację, w której informacje z kontroli trzeźwości mogą stanowić dowód w postępowaniu prowadzonym na podstawie prawa. Nie oznacza to jednak, że każdy wynik jest automatycznie „niepodważalny”. Wartość dowodową materiału zawsze ocenia się z uwzględnieniem sposobu przeprowadzenia kontroli i całokształtu okoliczności sprawy.

Dlatego w profesjonalnej komunikacji bezpieczniej jest wskazywać, że NAM-C20:

• umożliwia wykonanie dokładniejszego pomiaru ustnikowego,
• może posiadać ważny dokument potwierdzający kalibrację lub wzorcowanie,
• pozwala dokumentować wyniki pomiarów,
• wspiera pracodawcę w realizowaniu wewnętrznej procedury kontroli trzeźwości.

Jeden alkomat zamiast dwóch oddzielnych urządzeń

W tradycyjnym modelu kontroli firma może potrzebować prostego alkomatu przesiewowego do szybkiego sprawdzania pracowników oraz drugiego urządzenia do wykonywania pomiarów liczbowych. Wiąże się to z koniecznością poniesienia kosztu dwóch urządzeń, przeszkolenia personelu z ich obsługi oraz prowadzenia oddzielnych terminów serwisowych.

NAM-C20 łączy obie funkcje w jednej obudowie. Dla przedsiębiorstwa oznacza to niższy koszt rozpoczęcia regularnych kontroli, prostsze zarządzanie wyposażeniem i możliwość przeprowadzenia całej procedury w jednym miejscu.

Rozwiązanie może być wykorzystywane między innymi:

• w zakładach produkcyjnych i magazynach,
• na budowach oraz w kopalniach,
• w transporcie, logistyce i centrach dystrybucyjnych,
• przez operatorów maszyn i pojazdów,
• w firmach ochroniarskich oraz na obiektach masowych,
• w instytucjach, w których bezpieczeństwo innych osób zależy od dyspozycji pracowników.

Producent wskazuje zakłady przemysłowe, kopalnie, place budowy, stadiony, hotele i zastosowania związane ze wstępną kontrolą prowadzoną przez służby jako przykładowe środowiska pracy urządzenia.

Regularna kalibracja jest częścią eksploatacji alkomatu

Nawet wysokiej klasy czujnik elektrochemiczny podlega stopniowym zmianom wynikającym z użytkowania, warunków przechowywania i liczby wykonanych pomiarów. Dlatego kalibracji nie należy traktować jako dodatkowej usługi, lecz jako stały element eksploatacji urządzenia pomiarowego.

W przypadku NAM-C20 FITalco zaleca przeprowadzanie kalibracji co najmniej raz na sześć miesięcy. Wzorcowanie pozwala natomiast udokumentować właściwości metrologiczne urządzenia poprzez odniesienie jego wskazań do odpowiednich wzorców. Główny Urząd Miar wyjaśnia, że proces ten polega na ustaleniu zależności pomiędzy wartościami odwzorowanymi przez wzorzec a wskazaniami badanego przyrządu.

Regularna obsługa serwisowa jest szczególnie istotna w firmach, które na podstawie wyniku podejmują decyzję o niedopuszczeniu pracownika do wykonywania obowiązków. Aktualność dokumentów urządzenia powinna być kontrolowana tak samo jak terminy badań technicznych pozostałego wyposażenia wykorzystywanego w systemie BHP.

NAM-C20 jako element systemu bezpieczeństwa firmy

Profesjonalna kontrola trzeźwości nie powinna zaczynać się i kończyć na zakupie alkomatu. Potrzebne są również odpowiednie regulacje wewnętrzne, przeszkolone osoby, harmonogram kontroli oraz systematyczna obsługa serwisowa urządzenia.

NAM-C20 może stać się centralnym elementem takiego procesu. Łączy szybkość bezkontaktowego badania przesiewowego z możliwością wykonania pomiaru ustnikowego i uzyskania wyniku liczbowego. Platynowy czujnik elektrochemiczny, krótki czas przygotowania do pracy, pamięć wyników i prosta obsługa sprawiają, że jest to rozwiązanie przeznaczone przede wszystkim dla przedsiębiorstw oraz instytucji, w których kontrola trzeźwości stanowi realny element zarządzania ryzykiem.

FITalco od ponad 20 lat działa na rynku testerów trzeźwości, oferując rozwiązania dla użytkowników indywidualnych, firm oraz instytucji zaufania publicznego. Klienci otrzymują nie tylko urządzenie, ale także dostęp do obsługi posprzedażowej, kalibracji i serwisu. Dzięki temu zakup profesjonalnego alkomatu może zostać powiązany z długoterminowym utrzymaniem wiarygodności pomiarów.

Sprawdź alkomat NAM-C20 i dobierz rozwiązanie do procedur kontroli trzeźwości obowiązujących w Twojej firmie.

FAQ – najczęściej zadawane pytania

• Czy pracodawca może przeprowadzać prewencyjne kontrole trzeźwości?

Tak, jeżeli jest to niezbędne do ochrony życia i zdrowia pracowników lub innych osób albo ochrony mienia. Zasady kontroli, grupy pracowników, częstotliwość badań i rodzaj urządzenia muszą zostać określone w odpowiednim akcie wewnątrzzakładowym. Pracownicy powinni zostać poinformowani o rozpoczęciu kontroli co najmniej dwa tygodnie wcześniej.

• Jak często należy kalibrować NAM-C20?

Zgodnie z informacjami przedstawionymi przez FITalco kalibrację NAM-C20 należy wykonywać minimum raz na sześć miesięcy. W przypadku bardzo intensywnego użytkowania urządzenie może wymagać wcześniejszej kontroli serwisowej.

• Czy NAM-C20 pozwala przeprowadzać badania bez ustnika?

Tak. Do szybkich kontroli przesiewowych wykorzystywany jest bezkontaktowy lejek. W przypadku potrzeby wykonania dokładniejszego pomiaru można zastosować jednorazowy ustnik rurkowy.

• Czy wynik badania może zostać wykorzystany w postępowaniu?

Informacja uzyskana podczas zgodnie przeprowadzonej kontroli może stanowić element materiału dowodowego. Znaczenie ma ważny dokument potwierdzający kalibrację lub wzorcowanie urządzenia, prawidłowo wdrożona procedura oraz sposób udokumentowania badania. Na żądanie pracodawcy lub pracownika badanie może przeprowadzić również uprawniony organ.